Kardiomiopatia

Opracowany przez portal VET serwis

VETserwis -- Największy polski portal weterynaryjny!

 Kardiomiopatia, to obok niedomykalności zastawek serca, jedno z najczęstszych schorzeń układu krążenia u psów, szczególnie u dobermanów, bokserów, spanieli i dogów niemieckich. Jest to także jedna z najgroźniejszych i najtrudniejszych do leczenia chorób serca. Bardzo często, mimo starań właścicieli i lekarza, nie udaje się opanować postępu choroby i przedłużyć psu życia.

CO TO JEST KARDIOMIOPATIA?

   Termin kardiomiopatia oznacza chorobę mięśnia sercowego, w której dochodzi do nieodwracalnych zmian w jego strukturze. Budujące go komórki tzw. włókna mięśniowe ulegają zwyrodnieniu - zmienia się ich kształt, wielkość, elastyczność oraz kurczliwość i bardzo szybko przestają one prawidłowo funkcjonować. Potem niektóre z nich obumierają, a ich miejsce zajmuje tkanka włóknista, która nie posiada zdolności do skurczu.
   Na skutek tych zmian mięsień sercowy nie może wydajnie się kurczyć i nie przepompowywuje takiej ilości krwi, jaka jest potrzebna dla utrzymania prawidłowego krążenia.

WYSTĘPOWANIE

   Kardiomiopatia jest chorobą charakterystyczną dla psów ras dużych i olbrzymich, najczęściej w wieku 4-8 lat oraz u szczeniąt poniżej 1 roku życia. W ostatnich latach rozpoznaje się ją coraz częściej także u psów niektórych ras średnich np. spanieli amerykańskich i angielskich oraz dalmatyńczyków.
   Do ras szczególnie zagrożonych należą:

  • doberman,
  • boxer,
  • dog niemiecki,
  • bernardyn,
  • nowofunland,
  • chart szkocki,
  • wilczarz irlandzki,
  • chart afgański,
  • owczarek staroangielski,
  • airedale terrier,
  • pudel królewski,
  • labrador,
  • golden retriever,
  • spaniele.

   Ocenia się, że około 0,5-1% psów na całym świecie choruje na kardiomiopatię. Dwukrotnie częściej schorzenie to występuje u samców.

PRZYCZYNY

   Mimo prowadzonych od wielu lat badań, zarówno u ludzi jak i u psów, nie udało się do dziś określić, co powoduje zwyrodnienie i niszczenie komórek mięśnia sercowego. Do najbardziej prawdopodobnych przyczyn zalicza się:

  • wadę genetyczną,
  • infekcje,
  • działanie toksyn,
  • niedobory żywieniowe m.in. tauryny i karnityny,
  • procesy autoimmunologiczne (w których układ odpornościowy organizmu atakuje swoje własne komórki),
  • zaburzenia przemiany materii
OBJAWY

   Najważniejszym i najczęstszym objawem kardiomiopatii jest kaszel. Wynika on z gromadzenia się na terenie płuc i oskrzeli płynu. Początkowo jest sporadyczny, pojawia się albo po wysiłku albo w czasie podniecenia np. kiedy pies wita właściciela, cieszy się z nagrody itp. i szybko ustępuje. Wraz z rozwojem choroby każdy wysiłek np. bieg, wejście po schodach kończy się uporczywym kaszlem, dyszeniem, łapaniem powietrza. Pies jest bardzo zmęczony i bardzo długo uspokaja się.
    Pojawia się niechęć do ruchu, zabawy, apatia, pies staje się leniwy, często leży i śpi, nierzadko występują także wahania apetytu, chudnięcie i zaniki mięśni.
    Wraz z upływem czasu problemy z oddychaniem nasilają się, kondycja psa pogarsza się, często sprawia on wrażenie otępiałego. Jednocześnie może pojawić się wzmożone pragnienie oraz powiększenie zarysu brzucha, wynikające z gromadzenia się w jamie brzusznej płynu (wodobrzusze).
    W tym etapie choroby, jeśli nie rozpoczęto leczenia, bardzo często dochodzi do ostrego obrzęku płuc czyli sytuacji, w której w płucach i oskrzelach znajduje się duża ilość płynu, praktycznie uniemożliwiająca normalne oddychanie. Objawy obrzęku płuc to bardzo silny, wilgotny kaszel, silna duszność - pies stoi lub siedzi z szeroko rozstawionymi przednimi kończynami i wyciągniętą do przodu szyją, szybko oddycha, ma otwarty pysk i siny język, wyraźnie widoczne są ruchy klatki piersiowej i mięśni brzucha. Może się zdarzyć, że zwierzę straci przytomność.
Jest to stan zagrażający życiu i wymaga natychmiastowej, intensywnej opieki weterynaryjnej.

ROZPOZNAWANIE

   Kardiomiopatię diagnozujemy na podstawie pełnego badania kardiologicznego, zdjęcia RTG, zapisu EKG oraz badania echokardiograficznego.
   Więcej na temat tych badań można przeczytać w artykule "Najczęstsze objawy chorób serca u psów".

LECZENIE

   Kardiomiopatia jest chorobą nieuleczalną, nie ma możliwości całkowitego wyleczenia psa. Jednak odpowiednie postępowanie i stosowanie leków potrafi złagodzić jej objawy i poprawić kondycję psa, przedłużając w ten sposób jego życie.
   Terapia polega przede wszystkim na podawaniu leków wspomagających pracę mięśnia sercowego, łagodzacych objawy niewydolności krążenia, usuwających płyn z klatki piersiowej i jamy brzusznej oraz hamujących powstawanie, bardzo częstych przy kardiomiopatii, arytmii.
   Drugim elementem terapii jest zapewnienie zwierzęciu odpowiedniego, umiarkowanego ale regularnego ruchu. Niewielki wysiłek poprawia metabolizm, pozwala unikać nadwagi i polepsza krążenie krwi, zapobiegając powstawaniu zastoju krwi. Zabroniony jest jakikolwiek intensywny wysiłek, należy także unikać sytuacji, w których może dojść do nadmiernego obciążenia układu krążenia np. stany stresu, podniecenia.
   Następnym, istotnym krokiem w leczeniu niewydolności krążenia jest zapewnienie zwierzęciu odpowiedniego pożywienia. Istnieją specjalne diety lecznicze przeznaczone dla zwierząt z problemami krążeniowymi (np. Hill's Canine h/d, Royal Canine Veterinary Diet Cardiac Support), których składniki zapewniają optymalny poziom pewnych substancji we krwi, m.in. sodu, tauryny, karnityny.
   Oddzielnym, bardzo ważnym problemem u zwierząt z kardiomiopatią jest masa ciała zwierzęcia. W przypadku pacjentów z nadwagą, odchudzanie musi być pierwszym krokiem w terapii, bez niego leczenie nie będzie skuteczne, a niewydolność krążenia bardzo szybko pogłębi się. Specjalne diety lecznicze (Royal Canine Veterinary Diet Obesity Control, Royal Canine Veterinary Diet Satiety Support, Eukanuba Restricted Calorie) pomagają w osiągnięciu odpowiedniej wagi.
   U niektórych zwierząt z zaawansowaną niewydolnością krążenia może dochodzić do znacznego spadku masy ciała. Zaburzenia w przepływie krwi przez organizm prowadzą do niedotlenienia mięśni a następnie ich zaniku. U tych pacjentów istotne jest podawanie diety bogatej w białko, kalorie, witaminy i mikroelementy.
   Dobór odpowiedniej diety czy leków, określenie dopuszczalnego wysiłku jest oczywiście zadaniem lekarza weterynarii prowadzącego pacjenta i należy ściśle przestrzegać jego wskazówek.

ROKOWANIE

   Rozpoznanie kardiomiopatii to szczególnie ciężka chwila dla właścieli psa. Bowiem tak naprawdę nie potrafimy ocenić, ile życia ma jeszcze przed sobą ich pies. Choroba bardzo trudno poddaje się leczeniu, szczególnie jeśli zostanie ono rozpoczęte zbyt późno.
   Skuteczność leczenia zależy przede wszystkim od stopnia zaawansowania choroby. Jeśli choroba została rozpoznana w czasie corocznego badania kontrolnego, jeszcze przed pojawieniem się pierwszych objawów, terapia jest zwykle efektywna i pozwala na zapewnienie psu jeszcze 1-4 lat życia.
   Wraz z pojawieniem się pierwszych objawów, szanse psa na długie życie maleją - często pozostaje mu tylko kilka miesięcy życia. Szczególnie dotyczy to dobermanów i bokserów, u których kardiomiopatia rozwija się bardzo gwałtownie - niektóre psy nie przeżywają nawet 48 godzin od momentu wystąpienia pierwszych objawów niewydolności krążenia.

ZAPOBIEGANIE

   Nie ma, niestety, możliwości zapobiegania tej chorobie. Wynika to przede wszystkim z faktu, że nie znamy jej przyczyny.
   Ponieważ nie potrafimy ochronić psów przed tą chorobą, najważniejsze pozostaje jej wczesne wykrycie. Dlatego wszystkie psy ras predysponowanych do kardiomiopatii powinny raz w roku przechodzić kontrolne badanie kardiologiczne, które ujawni istnienie choroby jeszcze przed pojawieniem się jej objawów. Podjęte w tym momencie leczenie będzie najskuteczniejsze i zwykle pozwala na wydłużenie życia zwierzęcia.

Zapraszamy do portalu: VETserwis -- Największy polski portal weterynaryjny!

 


 

www.dobermann.pl